Een plasje water onder de groentelade, of een natte bodem in de koelkast. Het ziet eruit als lekkage maar dat is het bijna nooit. Een koelkast maakt zelf dooiwater, en dat water heeft een uitweg nodig. Zit die uitweg dicht, dan blijft het staan waar het valt.
Snel antwoord. Achterin de koelkast, onderaan de achterwand, zit een klein afvoergaatje voor dooiwater. Dat gaatje raakt verstopt met kruimels en slijm. Maak het vrij met warm water en een dun, stomp voorwerp, en het probleem is meestal weg. Duw er nooit iets scherps in.
Waar dat water vandaan komt
Dit is geen storing maar een principe.
De verdamper zit achter de achterwand van het koelgedeelte, of is de achterwand zelf. Als de compressor draait, wordt die wand kouder dan de lucht eromheen, en dan slaat het vocht uit de lucht erop neer als rijp. Schakelt de compressor uit, dan dooit die rijp weg.
Dat dooiwater loopt langs de achterwand omlaag naar een gootje met een afvoergaatje, gaat door een slangetje naar buiten, en komt terecht in een opvangbakje op de compressor achterop. Doordat de compressor warm is, verdampt dat water daar.
Dus: water achterin de koelkast is normaal, water op de bodem van de kast is dat niet. Het betekent dat het niet weg kan.
Stap 1: het afvoergaatje vrijmaken
Dit lost negen van de tien gevallen op.
- Trek de stekker eruit.
- Haal de groentelades en de onderste legplank eruit.
- Zoek het gaatje. Onderaan de achterwand, in het midden, zit een klein gootje met een opening van een paar millimeter. Bij sommige modellen zit er een klein kunststof pinnetje of een tuitje in, dat hoort er en dat laat je zitten.
- Giet er warm water in, met een lepel of een fles met een dunne tuit. Loopt het weg, dan is het gaatje open.
- Loopt het niet weg, gebruik dan een wattenstaafje, een pijpenrager, een rietje of een stuk soepel touw. Duw voorzichtig en draai daarbij.
- Giet nog eens warm water door om het losgemaakte vuil door te spoelen.
- Veeg de bodem droog en zet alles terug.
Duw er nooit een schroevendraaier, een mes, een breinaald of een stuk staaldraad in. Vlak achter dat gootje lopen de verdamperleidingen. Een gaatje daarin betekent koudemiddelverlies, en dan is het apparaat afgeschreven. Dat is de duurste vijf seconden die je in een koelkast kunt doorbrengen.
Stap 2: het slangetje en het opvangbakje
Blijft het water staan terwijl het gaatje open lijkt, dan zit de blokkade verderop.
Het slangetje. Van het gaatje loopt een dun slangetje naar de achterkant. Dat kan verstopt of geknikt raken, vooral als de koelkast ooit is verplaatst. Kijk achterop waar het slangetje uitkomt.
Het opvangbakje. Op of naast de compressor achterop ligt een vlak bakje. Daar hoort het water in te druppelen en te verdampen. Zit dat bakje scheef, is het overvol of ligt het slangetje er niet meer boven, dan druppelt het op de vloer in plaats van in het bakje.
Dat verklaart de variant van deze klacht waarbij het water niet ín de koelkast staat maar eronder op de keukenvloer.
Maak het bakje schoon. Er staat vrijwel altijd oud water in met een laagje slijm, en dat is een geurbron.
Waarom het gaatje verstopt raakt
Drie oorzaken, en ze zijn alle drie te voorkomen:
Kruimels en resten. Alles wat in de kast valt, spoelt met het dooiwater mee naar het gootje.
Biofilm. In een vochtig, donker gootje groeit een slijmlaag. Die bouwt langzaam op tot het gat dicht zit.
Etiketten en verpakkingsfolie. Een losgeraakt stickertje van een pak of een stukje folie legt zich over het gaatje.
Voorkomen: giet elke drie maanden een scheutje warm water met een druppel afwasmiddel door het gaatje, en veeg het gootje uit als je toch de lades schoonmaakt.
Wanneer het niet het afvoergaatje is
Er zijn vier andere verklaringen voor water in of onder een koelkast.
De deur sluit niet goed
Een lekkende deurafdichting laat warme, vochtige lucht binnen. Die condenseert, en er ontstaat veel meer dooiwater dan het gootje aankan. Herkenbaar aan: extra veel vocht of ijsvorming op de achterwand, en vaak een compressor die vaker draait dan vroeger.
De papiertest. Leg een velletje papier tussen deur en kast, sluit de deur en trek eraan. Vrijwel geen weerstand betekent dat de afdichting daar niet sluit. Herhaal rondom.
Ditzelfde probleem geeft ook aanvriezen, zie koelkast vriest aan.
Onafgedekt voedsel en warme gerechten
Soep, groenten en fruit zonder deksel geven veel vocht af. Een pan die nog warm de koelkast in gaat, doet dat in één keer. Meer vocht is meer dooiwater.
Simpele maatregel: dek alles af en laat warme gerechten eerst afkoelen.
De koelkast staat niet waterpas
Helt de kast naar voren, dan loopt het dooiwater niet naar het gootje achterin maar naar de bodem toe. Controleer met een waterpas. Een koelkast hoort waterpas te staan, bij voorkeur een fractie achterover.
Een verstopt of bevroren afvoerkanaal in de vriezer
Bij combikasten en no frost modellen zit er ook een afvoer in het vriesgedeelte. Vriest die dicht, dan loopt het dooiwater van de ontdooicyclus over en komt het in het koelgedeelte of onder de kast terecht. Dan is ontdooien nodig, en soms is de ontdooiverwarming defect.
Herkenbaar aan: het gaat samen met slechter koelen, zie koelkast koelt niet meer.
Wat het niet is
Het is geen waterleiding. Een gewone koelkast heeft geen wateraansluiting. Alleen modellen met een ijsblokjesmaker of een waterdispenser hebben die, en daar kan wél een echte lekkage optreden bij de aansluiting of de slang.
Het is meestal geen koudemiddellek. Koudemiddel is een gas en dat geeft geen plas. Zie je een olieachtige, vettige vlek onder de kast in plaats van water, dan is dat compressorolie en dat is wel serieus.
Overzicht
| Waar staat het water | Meest waarschijnlijke oorzaak | Zelf te doen |
|---|---|---|
| Onder de groentelade | Afvoergaatje verstopt | Ja |
| Tegen de achterwand, druppelend | Normaal dooiwater | Niets doen |
| Op de keukenvloer onder de kast | Slangetje of opvangbakje | Ja |
| Veel vocht plus ijs achterin | Deurafdichting lek | Deels |
| Water uit het vriesgedeelte | Afvoer bevroren of ontdooiing defect | Ontdooien wel |
| Vettige, olieachtige vlek | Compressorolie | Nee, laten kijken |
Wat een reparatie kost
Bij Stan betaal je EUR 69 all-in, inclusief btw, voorrijkosten, diagnose en het eerste kwartier reparatietijd, met 3 maanden garantie. Zie tarieven. Bij deze klacht is de kans groot dat het binnen dat kwartier verholpen is, want het is meestal het gaatje.